Diferencia entre revisiones de «′I»
Ir a la navegación
Ir a la búsqueda
Sin resumen de edición |
Sin resumen de edición |
||
| Línea 75: | Línea 75: | ||
|'''takai 'ikɨri nepetakwai''' "ayer me comí un elote" | |'''takai 'ikɨri nepetakwai''' "ayer me comí un elote" | ||
|- | |- | ||
|ítsari | |'ítsari | ||
| | | | ||
|caldo de pollo | |caldo de pollo | ||
| Línea 81: | Línea 81: | ||
|'''ítsari tsi pa ánekai''' " el caldo de pollo sabia bueno" | |'''ítsari tsi pa ánekai''' " el caldo de pollo sabia bueno" | ||
|- | |- | ||
|íts+ari | |'íts+ari | ||
| | | | ||
|batidor | |batidor | ||
| Línea 93: | Línea 93: | ||
|'''´iteutsame pe ta hawi''' " el cerillo se mojo" | |'''´iteutsame pe ta hawi''' " el cerillo se mojo" | ||
|- | |- | ||
|íts+ | |'íts+ | ||
|n. | |n. | ||
|baston | |baston | ||
| Línea 99: | Línea 99: | ||
|'''its+ ne teukari pinieya''' "el baston es de mi abuelo" | |'''its+ ne teukari pinieya''' "el baston es de mi abuelo" | ||
|- | |- | ||
|iteuki | |'iteuki | ||
| | | | ||
| | | | ||
| Línea 105: | Línea 105: | ||
| | | | ||
|- | |- | ||
|ite+ri | |'ite+ri | ||
| | | | ||
|planta | |planta | ||
| Línea 111: | Línea 111: | ||
|'''ite+ri ne kie pewe''' "en mi casa ai una planta" | |'''ite+ri ne kie pewe''' "en mi casa ai una planta" | ||
|- | |- | ||
|itua | |'itua | ||
| | | | ||
|nido | |nido | ||
| Línea 117: | Línea 117: | ||
|ɨitua pɨde ɨxa"nido es de zacate | |ɨitua pɨde ɨxa"nido es de zacate | ||
|- | |- | ||
|itɨrai | |'itɨrai | ||
| | | | ||
|sancudo | |sancudo | ||
Revisión del 21:48 4 jul 2025
· ′A · 'E · H · ′I · ′Ɨ · K · Kw · M · N · P · R · T · Ts · U · W · X · Y ·
| Wixárika | Clase léxico | Español | Gramática y Variantes | Ejemplo |
| 'Iká | s. | carga | ||
| 'Ikáuna | v. | hacer mecate | ||
| 'Ikú | s. | maíz | ||
| 'Ikwai | s. | comida | ||
| 'Ikɨri | n. | elote | ||
| 'Iwi | n. | Falda, vestido | ||
| 'Ixɨarari | n. | fiesta | ||
| ´Iyari | corazón | ne ´iyari punutuixie "mi corazón esta triste" | ||
| ´Itupari | puerta | ´itupari hekwame nepeuwi nekita "puse una puerta nueva en mi cuarto" | ||
| ´Iwipame | aguja | ´iwipamekɨ ne ´ixurikite neputiti wipa "con la aguja voy a cocer mi prenda" | ||
| 'ikɨri | elote | takai 'ikɨri nepetakwai "ayer me comí un elote" | ||
| 'ítsari | caldo de pollo | ítsari tsi pa ánekai " el caldo de pollo sabia bueno" | ||
| 'íts+ari | batidor | its+ari haku ku p+ wewiya" el batidor es de otate" | ||
| ´iteutsame | n. | cerillo | ´iteutsame pe ta hawi " el cerillo se mojo" | |
| 'íts+ | n. | baston | its+ ne teukari pinieya "el baston es de mi abuelo" | |
| 'iteuki | ||||
| 'ite+ri | planta | ite+ri ne kie pewe "en mi casa ai una planta" | ||
| 'itua | nido | ɨitua pɨde ɨxa"nido es de zacate | ||
| 'itɨrai | sancudo | itɨrai xuriya pu itsewe"el sancudo chupa sangre" | ||